Top 2 bài Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm hay nhất – Ngữ văn lớp 10

Bạn đang xem: Top 2 bài Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm hay nhất – Ngữ văn lớp 10 tại pgddttramtau.edu.vn

Đề bài: Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm

Bài giảng: Nhàn (Nguyễn Bỉnh Khiêm) – Cô Trương Khánh Linh (Giáo viên )

Nguyễn Bỉnh Khiêm (1491 – 1585) sống trọn gần một thế kỷ đầy biến động của chế độ phong kiến ​​Việt Nam: Lê – Mạc xưng hùng, Trịnh – Nguyễn phân tranh. Trong những chấn động làm rạn nứt những quan hệ cơ bản của chế độ phong kiến, ông vừa vạch trần những thế lực đen tối đang đảo lộn cuộc sống của con người, vừa trung thành bảo vệ những giá trị đạo đức tốt đẹp qua những vần thơ giàu tính triết lí về nhân sinh quan, với thái độ sâu sắc của nhà Nho lớn. Nhàn là bài thơ Nôm nổi tiếng của nhà thơ nêu cao quan niệm sống của một ẩn sĩ cao thượng, vượt ra khỏi cái tầm thường xấu xí của cuộc sống bon chen danh lợi.

Nhà thơ đã nhiều lần đứng trên lập trường đạo đức Nho giáo để bộc lộ quan niệm sống của mình. Những suy tư ấy gắn liền với quan niệm đạo đức của nhân dân, thể hiện cái nhìn lành mạnh về cuộc sống giữa sự điên đảo của thế gian. Nhàn rỗi là cách thức quen thuộc của nhà Nho đối diện với thực tại, trốn tránh cuộc sống trần tục, tìm niềm vui nơi thiên nhiên, giữ mình trong sạch. Hành trình hướng về quê hương của Nguyễn Bỉnh Khiêm nằm trong quy luật đó, tìm về với nhân dân, đối lập với thường dân bằng hàm ý vừa cao ngạo vừa thâm độc.

Cuộc sống nhàn tản hiện ra với bao điều thú vị.

“Một ngày, một cuốc, một cần câu,

Thơ dù ai cũng vui”

Ngay trước mắt người đọc sẽ hiện ra một Nguyễn Bỉnh Khiêm mộc mạc trong bộn bề như một người nông dân thực thụ. Nhưng việc các nhà Nho tìm đến cuộc sống “ngư, tiều, canh, thối” là một cách chọn cách hưởng nhàn thanh cao như một sự đối lập dứt khoát với các loại thú vui khác, nhằm khẳng định ý nghĩa thanh cao. hoàn toàn từ cuộc sống đất nước này! Thể thơ được phác họa trong câu thơ độc đáo, mang lại sự thanh thản bình lặng của nhà thơ trong cuộc sống nhàn tản thực sự. Thực ra, sự hiện diện của cành mai, chiếc cuốc, chiếc cần câu chỉ là một cách tô điểm cho chuyến phiêu bạt thế giới bên kia của nhà thơ. Những công cụ lao động quen thuộc của người bình dân trở thành hiện thân của cuộc sống thoát khỏi những lo toan trần tục. Đằng sau những liệt kê của nhà thơ, chúng ta nhận ra rằng những suy nghĩ của ông không tách rời khỏi quan điểm nhân dân về một con người chọn cuộc sống ẩn sĩ như một lý do của chính mình. Trạng Trình đã nhìn thấy từ cuộc sống của nhân dân chứa đựng những vẻ đẹp cao cả, một triết lý sống bền vững.

Đó cũng là cơ sở để nhà thơ khẳng định một thái độ sống dũng cảm.

“Tôi ngốc, tôi đang tìm một nơi bình yên,

Người khôn người đến chọn lao xao”

Hai câu thực là một cách phân biệt rõ ràng giữa nhà thơ với ai, thú vui nào về ranh giới nhận thức cũng như chỗ đứng giữa cuộc đời. Phép đối chuẩn mực đã tạo nên hai cực đối lập: một bên là thi nhân gọi ta ngạo nghễ, một bên là con người, một bên là cái ngu của ta, một bên là trí tuệ của con người, chốn hoang vu với chốn lao lý. khuấy đều. Đằng sau những mặt đối lập này là những hàm ý tạo thành phản đề khẳng định về thái độ sống của Nguyễn Bỉnh Khiêm. Chính nhà thơ đã nhiều lần định nghĩa dại – khôn bằng cách nói ngược này. Vì người đời lấy cái ngu – cái khôn để tính toán, tranh giành thiệt hơn, nên thực chất cái ngu – cái khôn là một thói ích kỷ biến con người thành tầm thường, lôi kéo con người vào những dục vọng thấp hèn. Sử dụng cách diễn đạt này, nhà thơ chứng tỏ mình có địa vị cao hơn, đối lập với những kẻ mù quáng vì hư danh giữa thời loạn lạc. Nguyễn Bỉnh Khiêm cũng là người chủ động tìm nơi vắng vẻ – không bụi trần. Nhưng khác với cách nói xưa của Khuất Nguyên “Thế gian say, thế gian say”, Trạng Trình cười nhạo thói đời bằng nụ cười thầm lặng mà cay đắng, phê phán cả một xã hội. Hội chạy theo danh lợi, với tư thế của một người công chính không màng đến những trò khôn và dại. Nhờ đó mà nhà thơ cảm nhận được hết vẻ đẹp của cuộc sống nhàn tản:

“Mùa thu ăn măng, mùa đông ăn giá”

Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”

Khác với cách hưởng thụ vật chất đắm chìm trong vinh hoa, Nguyễn Bỉnh Khiêm đã tận hưởng những ưu đãi của thiên nhiên hào phóng với tấm lòng chan hòa với thiên nhiên. Tận hưởng sự ưu đãi của thiên nhiên trong bốn mùa Xuân – Hạ – Thu – Đông, nhà thơ cũng được hòa mình vào cái tinh túy của đất trời để gột rửa bao muộn phiền, ưu tư. Cuộc sống ấy mang dấu ấn của sự thoát tục, gần gũi với triết lý “vô vi” của Đạo gia. “Thoát khỏi” của Phật giáo. Nhưng gác lại những triết lý siêu hình, ta nhận ra con người nghệ sĩ đích thực của Nguyễn Bỉnh Khiêm, hòa hợp với thiên nhiên một cách sang trọng bằng tất cả sự hồn nhiên trong sáng của trái tim. Không chỉ vậy, hình ảnh búp măng, búp măng, ao sen còn mang ý nghĩa tượng trưng gắn liền với phẩm chất cao quý của người quân tử sống không hổ thẹn trong lòng. Hài hòa với thiên nhiên là một Tuyết Giang Phu Tử đang sống đúng với thiên lương của mình. Quan niệm của nhà thơ về chữ nhàn được phát huy trọn vẹn bằng lời khẳng định:

“Rượu đến gốc cây, tôi sẽ uống,

Thấy phú quý như mộng.

Mượn điển cố một cách rất tự nhiên, Nguyễn Bỉnh Khiêm thể hiện thái độ sống dứt khoát đoạn tuyệt với danh lợi. Quan niệm ấy vốn gần gũi với Đạo – Trang, mang tính yếm thế tiêu cực, nhưng đặt trong thời đại mà nhà thơ đang sống lại bộc lộ ý nghĩa tích cực. Cuộc đời của những kẻ chạy theo danh lợi mà ông căm ghét và lên án trong nhiều bài thơ viết về thân phận con người của mình:

“Một cơ thể mới hoặc một người đàn ông xấu xa,

Giàu thì đến, khó thì đi”

(Thói đời)

Giàu có và quyền thế đối với Nguyễn Bỉnh Khiêm chỉ là cuộc sống của một lũ lưu manh lừa lọc, giẫm đạp lên nhau mà sống. Chúng là bầy chuột lớn hại dân mà ông vô cùng căm ghét và lên án trong bài thơ “Dạy chuột”. Vì vậy, có thể hiểu thái độ xem của cải như mộng. là cách nhà thơ chọn cách sống gần gũi, sẻ chia với mọi người. Cuộc sống thanh đạm nhưng cao thượng của người bình dân thật đáng quý và đáng quý vì nó mang lại sự thanh thản cũng như giữ cho sự thảnh thơi không bị hoen ố. Trong xã hội chạy theo quyền lực đồng tiền, cội nguồn triết học của Nguyễn Bỉnh Khiêm gắn liền với quan niệm sống lành mạnh tốt đẹp của nhân dân.

Bài thơ “Nhàn” bao trùm toàn bộ triết lý, tình cảm, trí tuệ của Nguyễn Bỉnh Khiêm, bộc lộ đầy đủ một nhân cách của một đại ẩn dật tìm về với thiên nhiên, với cuộc sống nhân dân để đối lập một cách tương phản. triệt để với một xã hội phong kiến ​​đang trên đà suy tàn thối nát. Bài thơ là kinh nghiệm sống, là bản lĩnh cứng cỏi của một con người chân chính.

Xem thêm các bài văn mẫu phân tích và lập dàn ý tác phẩm lớp 10:

Các bài giải bài tập lớp 10 sách mới:

Giới thiệu về kênh Youtube

nha.jsp

Giải bài tập lớp 10 theo sách mới môn học

Bạn thấy bài viết Top 2 bài Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm hay nhất – Ngữ văn lớp 10 có khắc phục đươc vấn đề bạn tìm hiểu ko?, nếu ko hãy comment góp ý thêm về Top 2 bài Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm hay nhất – Ngữ văn lớp 10 bên dưới để pgddttramtau.edu.vn có thể thay đổi & cải thiện nội dung tốt hơn cho các bạn nhé! Cám ơn bạn đã ghé thăm Website: pgddttramtau.edu.vn của PHÒNG GIÁO DỤC ĐÀO TẠO HUYỆN TRẠM TẤU

Nhớ để nguồn bài viết này: Top 2 bài Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm hay nhất – Ngữ văn lớp 10 của website pgddttramtau.edu.vn

Chuyên mục: Văn học

Xem thêm bài viết hay:  Bài văn Phân tích hình tượng nhân vật Lor-ca trong bài thơ Đàn ghi ta của Lor-ca hay nhất

Viết một bình luận